Skrót dnia — 15 października 2026

🇵🇱 Deficyt rachunku bieżącego Polski wzrósł w sierpniu do 15,4 mld zł — najgorszy miesięczny wynik od 2000 roku

Według danych NBP deficyt rachunku bieżącego Polski w sierpniu wzrósł do 15,4 mld zł, co jest najgorszym miesięcznym wynikiem od 2000 roku. W tym samym czasie rośnie deficyt w handlu zagranicznym oraz inflacja, co niepokoi inwestorów. Resort finansów poinformował, że tegoroczne potrzeby pożyczkowe są już w całości sfinansowane po środowej sprzedaży obligacji o łącznej wartości 13,4 mld zł. Popyt banków na polski dług pozostaje wysoki – na środowym przetargu inwestorzy złożyli oferty na 20,2 mld zł, drugi raz z rzędu przekraczając 20 mld zł. Ministerstwo sprzedało obligacje za 12 mld zł, a następnie dodatkowo za 1,41 mld zł, co dało największą sprzedaż od lutego. Rentowność obligacji dziesięcioletnich wzrosła z około 4,95 proc. w lutym do 6,36 proc. obecnie, co oznacza wyższe koszty obsługi długu. Od początku roku Ministerstwo Finansów zorganizowało 23 przetargi, sprzedając obligacje za łącznie 278,4 mld zł, a do końca roku planuje jeszcze sześć przetargów o wartości około 77 mld zł. Tegoroczne potrzeby pożyczkowe brutto oszacowano na 582,5 mld zł, a przyszłoroczne na 565,3 mld zł.

🇵🇱 KAS wykryła w I półroczu 2026 fikcyjne faktury na ponad 120 mld zł, ich liczba wzrosła dwukrotnie

Tylko w pierwszym półroczu 2026 r. Krajowa Administracja Skarbowa wykryła niemal tyle fikcyjnych faktur, ile w całym 2024 r. Wśród zakwestionowanych dokumentów było prawie 258 tys. faktur z datą wystawienia w 2024 r., ponad 80 tys. z datą 2025 r. i ponad 3,5 tys. z pierwszego półrocza 2026 r. Liczba podmiotów wystawiających fikcyjne dokumenty maleje — faktury z tego roku wystawiły zaledwie 24 podmioty. Puste faktury nie służą już wyłącznie wyłudzaniu zwrotów podatku; coraz częściej mają uwiarygodniać fikcyjne wykorzystanie środków publicznych, w tym dotacji, a także potwierdzać fikcyjne zakupy substancji rzekomo wykorzystywanych do produkcji leków recepturowych w celu uzyskania refundacji z Narodowego Funduszu Zdrowia. Wiceminister finansów i zastępca szefa KAS Zbigniew Stawicki przekazał, że KAS ma również sygnały o finansowaniu w ten sposób działalności grup przestępczych. W wyniku 207 audytów środków publicznych, z których 145 zakończono, ujawniono nieprawidłowości na ponad 120 mld zł, a do prokuratury skierowano 260 zawiadomień o podejrzeniu przestępstw na kwoty przekraczające 106 mld zł; wszczęto ponad 200 śledztw. KAS ogranicza liczbę kontroli podatkowych i celno-skarbowych, koncentrując się na mniej sformalizowanych czynnościach sprawdzających i obszarach najbardziej narażonych na oszustwa — w 2025 r. kwota wykrytych nieprawidłowości wzrosła o ponad 29 proc., do 19,05 mld zł z 14,76 mld zł rok wcześniej.

🇳🇴 Norwegia ma zreformować zasady etyczne swojego funduszu majątkowego o wartości 2,3 bln USD

Norweski państwowy fundusz majątkowy, największy na świecie, o wartości około 2,3 bln USD, rozważa zmianę swojego kodeksu etycznego. Jeśli wykluczenia dotyczące spółek powiązanych z bronią jądrową zostałyby złagodzone, inwestorzy mogliby skierować strumień kapitału do spółek z sektora lotniczo-obronnego i technologii przemysłowych o podwójnym zastosowaniu. Wśród potencjalnych beneficjentów wymienia się m.in. ATI, dostawcę stopów tytanu i niklu dla lotnictwa i wojska, o kapitalizacji ok. 25,8 mld USD, oraz Kongsberg Gruppen, norweskiego producenta systemów rakietowych, sensorów i technologii podwodnych, o kapitalizacji ok. 264,9 mld NOK. Fundusz, zarządzany przez Norges Bank Investment Management, ma portfel inwestycji w ponad 9 tys. spółek na świecie, a jego decyzje etyczne mogą istotnie wpłynąć na wyceny i płynność akcji z sektora dual-use.

🇰🇷🇯🇵 Korea Południowa i Japonia przedłużają umowę o swapach walutowych

Umowę swapową o wartości 10 mld dolarów przedłużono o trzy lata, do 2029 roku. Porozumienie podkreśla dalszą współpracę finansową między Koreą Południową a Japonią i ma na celu stabilizację rynków walutowych w regionie. Swapy walutowe pozwalają obu bankom centralnym na wzajemne udostępnianie sobie swoich walut, co działa jako bufor w okresach zmienności na rynkach. Przedłużenie umowy to sygnał poprawy relacji gospodarczych między Seulem a Tokio, które w ostatnich latach ochłodziły się m.in. z powodu sporów historycznych i handlowych.

🇺🇸 Fundusz EQT przejmie amerykańską grupę nieruchomościową Stockbridge

EQT AB podpisał umowę nabycia Stockbridge, amerykańskiego menedżera inwestycji nieruchomościowych z siedzibą w San Francisco, zarządzającego aktywami generującymi opłaty o wartości około 16,5 mld USD. Stockbridge, założony w 2003 roku, zatrudnia około 185 specjalistów w sześciu biurach w USA i obsługuje około 180 klientów instytucjonalnych. Transakcja ma połączyć amerykańskie platformy inwestycyjne Stockbridge z globalnym zasięgiem EQT Real Estate oraz jej modelem operatorskim i capabilities w zakresie danych i AI. Prezes EQT Per Franzén podkreślił komplementarność obu firm i korzyści dla klientów. EQT Real Estate od 2021 roku ponad dwukrotnie zwiększyła skalę, stając się wiodącym globalnym menedżerem sektorowym z powtarzalnymi wynikami w górnym kwartylu. Nabycie wpisuje się w strategię dywersyfikacji tematycznej EQT i ma na celu szerszy dostęp klientów do strategii korzystających z długoterminowych trendów strukturalnych, m.in. w sektorze przemysłowym i alternatywnych formach mieszkaniowych.

🇵🇱 MAP: montaż czołgów K2PL w Polsce od 2028 roku, serwis w Poznaniu

Wiceminister aktywów państwowych w odpowiedzi na interpelację poselską nr 19773, złożoną przez byłego szefa MON Mariusza Błaszczaka, poinformował, że kluczowe etapy programu czołgów K2PL przebiegają zgodnie z planem. Obecna umowa wykonawcza MON ze stroną koreańską obejmuje 180 czołgów, w tym 64 pojazdy w konfiguracji K2PL z dostawami w latach 2028-2030. Montaż końcowy 61 czołgów K2PL ma realizować Zakłady Mechaniczne Bumar-Łabędy S.A. od 2028 roku. Polskie firmy mają stopniowo zdobywać kompetencje w zakresie obsługi, napraw, przeglądów i produkcji wybranych podzespołów, a serwis silników czołgów K2 ma być zlokalizowany w Poznaniu. Wiceminister zapewnił, że wcześniejsze trudności negocjacyjne z Hyundai Rotem, dotyczące m.in. miejsca serwisowania silników, zakresu i kosztów transferu technologii, szkoleń oraz udziału spółek PGZ w programie, zostały zażegnane.

🇺🇸 Globalna wyprzedaż akcji pogłębia się, kursy producentów chipów mocno spadają

Po środowym spadku Nasdaqa Composite o 1,9 proc. – najmocniejszym od lipca – czwartkowa sesja w Azji przyniosła dalsze pogłębienie przeceny: Nikkei 225 traci 5,3 proc., Kospi spada o 8,0 proc., a indeksy w Szanghaju i CSI300 zniżkują po 2 proc. Najmocniej tanieją producenci chipów: Advantest o 14,5 proc., SK Hynix o 11,35 proc., Samsung Electronics o 9,7 proc., a TSMC o 2,2 proc., ciągnąc Taiex w dół o 3,6 proc. Bezpośrednim impulsem są opublikowane w czwartek dane o wrześniowej inflacji w USA – wyższe od oczekiwań – które nasiliły obawy o bardziej jastrzębią politykę Fed i wywołały wzrost rentowności obligacji. Nastroje psują też problemy CoreWeave, której wartość rynkowa spadła w środę o ponad 15 proc. z powodu obaw o zadłużenie i koszty finansowania. – Powróciły obawy, że kondycja finansowa spółek związanych z sektorem sztucznej inteligencji może ulegać pogorszeniu – powiedział Wataru Akiyama, strateg Nomury.

🇮🇳 Fairfax Financial Holdings kupi 60,72 proc. IDBI Bank za ok. 5,5 mld USD

Fairfax Financial Holdings z siedzibą w Kanadzie nabędzie 60,72 proc. udziałów w indyjskim IDBI Bank za około 53 000 crore rupii (5,5 mld USD). Transakcja ta będzie największą inwestycją zagraniczną w indyjskim banku. Przejęcie tak dużego pakietu oznacza istotną zmianę właścicielską w sektorze bankowym Indii i podkreśla rosnące zainteresowanie inwestorów zagranicznych tym rynkiem.

🇳🇴 Norweska policja aresztowała 5 osób w śledztwie korupcyjnym i oszustwach firmy obsługującej okręty NATO.

Aresztowania przeprowadzono jednocześnie w Norwegii, a przeszukania w Rumunii i Niemczech, w ramach śledztwa prowadzonego od kwietnia 2025 r. pod egidą Eurojustu. Sprawa dotyczy firmy i jej podwykonawców, którzy mieli wystawiać fałszywe faktury za usługi husbandry (obsługę naziemną okrętów i załóg) na rzecz okrętów wojennych NATO zawijających do portów w Europie Północno-Zachodniej. Straty dla krajów członkowskich NATO szacuje się na ponad 1 mln euro, a dokładna kwota jest wciąż ustalana. Zarzuty obejmują również łapownictwo wobec zagranicznych urzędników publicznych, dokonywane przez podejrzaną firmę za pośrednictwem pośrednika w zamian za przychylność przy kontraktach z NSPA. W lipcu 2025 r. Eurojust pomógł utworzyć wspólny zespół śledczy (JIT), umożliwiający wymianę informacji i dowodów między krajami; NSPA przekazywała kluczowe dane. Śledztwo jest w toku.

🇵🇱 Rusza proces ws. Collegium Humanum; na ławie oskarżonych m.in. Jacek Sutryk

Proces w aferze Collegium Humanum rozpoczyna się w sądzie; na ławie oskarżonych zasiada m.in. prezydent Wrocławia Jacek Sutryk. Politolożka prof. Agnieszka Kasińska-Metryka oceniła w rozmowie z Onetem, że Sutryk jest jedną z osób, które w tej sprawie ucierpiały najbardziej — jego wizerunek został poważnie nadszarpnięty, choć nie przesądza to o jego politycznym końcu. Sprawa dotyczy nielegalnego obrotu dyplomami Collegium Humanum, a wśród oskarżonych znajdują się politycy. Proces rozpoczyna się w momencie, gdy wizerunek prezydenta Wrocławia pozostaje pod presją niezależnie od wyroku.

🇫🇷🪙 Francja chce opodatkować zamianę kryptowalut na stablecoiny stawką 31,4 proc.

Komisja finansów Zgromadzenia Narodowego przyjęła 7 października poprawkę I-CF1826 zgłoszoną przez komunistycznego deputowanego Nicolasa Sansu, która od 1 stycznia 2027 r. uznaje zamianę kryptowalut na stablecoiny za zdarzenie podatkowe. Zysk byłby opodatkowany stawką 31,4 proc., czyli tak samo jak przy wypłacie do waluty tradycyjnej. Poprawka nie wprowadza nowej stawki, lecz odsyła do obowiązującego we Francji podatku liniowego od zysków kapitałowych (PFU), który od początku 2026 r. wynosi 31,4 proc. – składa się na niego 12,8 proc. podatku dochodowego i 18,6 proc. składek socjalnych; ta druga część wzrosła z 17,2 proc. po podniesieniu składki CSG w ostatnim budżecie. Zakres przepisu obejmuje stablecoiny sklasyfikowane w unijnym rozporządzeniu MiCA jako tokeny e-pieniądza (EMT), czyli powiązane z jedną walutą i zgodne z regulacjami UE; wymiana jednej kryptowaluty na inną co do zasady nadal nie byłaby opodatkowana. Poza zakresem poprawki pozostają m.in. USDT, DAI i PAXG. Komisja odrzuciła też szerszy podatek majątkowy obejmujący kryptowaluty oraz propozycję zwolnienia z podatku płatności kryptowalutami do 1000 euro rocznie. Projekt skrytykowała firma analityczna Chainalysis; jej szef we Francji François Volpoet wskazuje na paradoks: podatek uderza w stablecoiny zgodne z MiCA, czyli w obrót najłatwiejszy do monitorowania przez fiskus, i ostrzega, że inwestorzy mogą przenieść się do DeFi, handlu peer-to-peer i na giełdy poza międzynarodowymi systemami wymiany informacji podatkowej. Chainalysis szacuje, że we Francji w 2025 r. wykazano 9,4 mld USD podlegającej opodatkowaniu aktywności on-chain, w tym 2,5 mld USD zysków.

🛢🇮🇷 Dwa statki zatonęły w pobliżu Ormuz po trafieniu pociskami, w serii ataków na szlaku

W serii ataków na szlaku przez cieśninę Ormuz pociski trafiły dwa statki, które zatonęły w ciągu 24 godzin – singapurski kontenerowiec GFS Pride zatonął 4 mile morskie na północny zachód od Ras al-Sheikh Masud, a w środę masowiec Cape Dao pod banderą Antigui i Barbudy tonie po nieudanej akcji ratunkowej, w której wcześniej zginął jeden marynarz. W środę inny singapurski kontenerowiec, GFS Giselle, z 22-osobową załogą dotarł do bezpiecznego miejsca kotwiczenia po trafieniu pociskiem. Irański Korpus Strażników Rewolucji twierdzi, że statek wszedł na miny morskie na „nieautoryzowanej” trasie. Od lutego, gdy rozpoczęła się wojna USA i Izraela z Iranem, doszło do 106 potwierdzonych incydentów, w których zginęły co najmniej 24 osoby. We wtorek GFS Pride został trafiony pociskiem, a cała 21-osobowa załoga została bezpiecznie ewakuowana.

🇪🇺🇨🇳 Według doniesień unijni przywódcy rozważają dalsze ograniczenia na chińskie towary po porozumieniu ws. aut hybrydowych

Niemcy będą naciskać na Komisję Europejską, by do końca tego roku przedstawiła propozycje unijnych środków ochronnych ograniczających import z kolejnych sektorów chińskiej gospodarki — w tym chemicznego, maszynowego i farmaceutycznego. To efekt porozumienia UE–Chiny z ubiegłego tygodnia, które objęło handel, inwestycje, kontrolę eksportu i prawa własności intelektualnej, a także limit 350 tys. chińskich pojazdów hybrydowych wwożonych na rynek unijny. Berlin traktuje umowę ws. aut hybrydowych jako pozytywny sygnał i pierwszy etap działań przeciw deficytowi handlowemu UE z Chinami, co potwierdził we wtorek unijny komisarz ds. gospodarczych i główny negocjator Valdis Dombrovskis. Środki ochronne pozwalają UE ograniczyć napływ towarów z danego sektora w razie gwałtownego wzrostu importu. Bloomberg wskazuje na radykalną zmianę stanowiska Berlina — w maju minister gospodarki i energii Katherina Reiche złożyła pojednawczą wizytę w Pekinie, apelując o nieszkodzenie unijnemu eksportowi. Kanclerz Friedrich Merz zarzucił następnie Chinom sztuczne utrzymywanie niskiego kursu juana i nieuczciwe praktyki handlowe, zapowiadając w środowym wystąpieniu w niemieckim parlamencie zdecydowaną europejską reakcję na zakłócenia konkurencji.

🛢🇵🇱 KGHM inwestuje setki milionów dolarów w rozbudowę kopalni Sierra Gorda w Chile

KGHM Polska Miedź poinformowała 2 października o rozpoczęciu projektu rozbudowy kopalni Sierra Gorda w Chile, którego wartość wynosi około 725 mln dolarów. Inwestycja realizowana jest wspólnie z australijską spółką South32, partnerem polskiego koncernu w Sierra Gorda SCM. Uroczystość wmurowania kamienia węgielnego otworzyła kolejny etap rozwoju kopalni położonej na pustyni Atakama w północnym Chile. Głównym elementem projektu jest budowa czwartej linii mielenia, która zwiększy roczne zdolności przerobowe z około 48 mln do około 60 mln ton rudy, czyli o 12 mln ton rocznie. Zakres prac obejmuje także nową kruszarkę szczękową, młyn HPGR, młyn kulowy, linię flotacji oraz niezbędną infrastrukturę procesową. KGHM przewiduje wzrost rocznej produkcji miedzi i metali towarzyszących o około 20 proc. oraz obniżenie jednostkowego kosztu C1. Zakończenie rozbudowy planowane jest na koniec 2029 roku, a pełne moce produkcyjne mają zostać osiągnięte w drugiej połowie 2030 roku. Finansowanie zapewnią przepływy operacyjne kopalni oraz dostępne instrumenty dłużne. Sierra Gorda to największa inwestycja zagraniczna w historii spółki i jedno z kluczowych aktywów Grupy.

🇨🇳🇰🇵 Chiny i Korea Północna otwierają nowy most graniczny po 12 latach opóźnień

Oficjalne otwarcie nowego mostu drogowego nad rzeką Yalu, łączącego chińskie Dandong z północnokoreańskim Sinuiju, zaplanowano na 15 października. Konstrukcja o długości 3026 metrów i czterech pasach ruchu została ukończona w 2014 roku, ale przez 12 lat pozostawała nieczynna, ponieważ Korea Północna nie dokończyła budowy dróg dojazdowych i punktów celnych. Nowy most ma odciążyć i docelowo zastąpić stary Most Przyjaźni Chińsko-Koreańskiej, którego przepustowość była ograniczona. Rzeczniczka chińskiego MSZ Mao Ning potwierdziła 14 października, że projekt wzmocni łączność i ożywi wymianę handlową oraz ułatwi podróże mieszkańcom obu stron. Chiny są największym partnerem handlowym Korei Północnej. Otwarcie mostu Yalu nastąpiło nieco ponad miesiąc po tym, jak Pjongjang zainaugurował swój pierwszy most drogowy z Rosją, co wskazuje na aktywne wzmacnianie sieci transportowej z kluczowymi sojusznikami. Łączność chińsko-północnokoreańska została przerwana podczas pandemii COVID-19, a połączenia kolejowe wznowiono dopiero w marcu 2026 roku po sześcioletniej przerwie; wizy turystyczne dla Chińczyków wciąż nie zostały przywrócone.

🎮 Xbox powołał zespół Xbox Labs do badania odtwarzania i łączenia gier

Xbox powołał nowy zespół o nazwie Xbox Labs, złożony z deweloperów gier, inżynierów i naukowców, który ma badać technologie i pomysły stojące za rosnącym trendem odtwarzania, portowania i łączenia gier. Szef Xbox Asha Sharma w wiadomości do pracowników podkreśliła, że fala projektów, w których twórcy przebudowują kod istniejących tytułów, może zmienić sposób grania i tworzenia gier. „Te eksperymenty podważają długo utrzymywane założenia naszej branży: więź między software'em a hardware'em, granicę między tworzeniem a zabawą oraz to, jak ludzie odkrywają i doświadczają gier” — napisała Sharma. Trend napędzają głównie niezależni modderzy — fani doprowadzili m.in. do uruchomienia Minecrafta i Skate 2 w Modern Warfare 2 oraz dodali Fortnite i Wii Sports do trybu Zombies w Call of Duty przy użyciu AI. Xbox Labs ma zamieniać te pomysły w doświadczenia dostępne dla graczy i dzielić się narzędziami z twórcami w całej branży. Sharma dodała, że firma chce ułatwić dostęp do gier, dać starym tytułom nowe życie i pozwolić większej liczbie graczy zostać twórcami, nawet jeśli będzie to wymagać ponownej oceny istniejących modeli biznesowych. Zobowiązania Microsoftu wobec obecnych gier i sprzętu pozostają bez zmian.

🤖🇯🇵 Mitsubishi Heavy i Ingeteam zawierają partnerstwo na rzecz centrów danych AI

Mitsubishi Heavy Industries (MHI) i hiszpańska Ingeteam S.A. podpisały w Tokio protokół ustaleń (MOU) o strategicznym partnerstwie na rzecz dystrybucji, integracji i wspólnego rozwoju zaawansowanej infrastruktury energetycznej dla amerykańskich centrów danych. Sojusz łączy kompetencje MHI w zakresie zintegrowanej energii, chłodzenia i zarządzania energią z technologiami Ingeteam w dziedzinie maszyn elektrycznych wirujących, energoelektroniki, sterowania, automatyki i cyfryzacji. Celem jest pomoc operatorom centrów danych w rozwiązaniu problemów jakości energii i integracji z siecią, które powstają w związku z obciążeniami generowanymi przez sztuczną inteligencję nowej generacji. W miarę wzrostu zużycia energii przez szafy serwerowe operatorzy poszukują nowych rozwiązań w dystrybucji energii, które poprawią wydajność, niezawodność i skalowalność. Rosnąca dynamika obciążeń AI prowadzi do zniekształceń harmonicznych i asymetrii napięć, co wpływa na niezawodność pracy i żywotność sprzętu, a wydłużające się terminy przyłączeń do sieci czynią architektury koordynowane z siecią coraz większym priorytetem. MHI wnosi wieloletnie doświadczenie w realizacji wielkoskalowych systemów energetycznych, przemysłowych systemów chłodzenia i złożonych projektów infrastrukturalnych, a dzięki sieci serwisowej Concentric w Ameryce Północnej integruje najlepsze technologie w kompletne rozwiązania. Ingeteam ma ponad pięć dekad doświadczenia przemysłowego i technologicznego, w tym w systemach konwersji energii, integracji z siecią, sterowaniu, automatyce i zarządzaniu energią; jej portfolio obejmuje generatory elektryczne, zaawansowane architektury energoelektroniczne, magazyny energii w bateriach, technologie jakości energii i stabilności sieci oraz platformy sterowania EMS/SCADA.

🇺🇸 USA rozważają dopuszczenie objętych sankcjami tankowców do przewozu legalnej ropy, by obniżyć koszty frachtu

Administracja Donalda Trumpa rozważa złagodzenie sankcji na tankowce tzw. "floty cienia", aby obniżyć koszty frachtu ropy i zwiększyć dostawy z Zatoki Perskiej – podał Reuters, powołując się na osoby znające rozmowy. Propozycja zakłada, że objęte sankcjami statki mogłyby przewozić "legalne" paliwo, z wyłączeniem ropy rosyjskiej i irańskiej, a firmy chcące z nich korzystać musiałyby uzyskać zgodę Departamentu Skarbu. Według źródeł branżowych ruch mógłby udostępnić niewielką liczbę dodatkowych tankowców na krótkie trasy przez Cieśninę Ormuz, ale raczej nie przełoży się na powszechny spadek stawek frachtu; ubezpieczyciele nadal musieliby przestrzegać regulacji UE i Wielkiej Brytanii. Departament Energii USA oświadczył, że jakiekolwiek złagodzenie restrykcji na flotę cienia nie pomoże Rosji w transporcie ropy ani produktów naftowych. Propozycja pojawia się kilka dni po decyzji Trumpa o zniesieniu sankcji na rosyjski eksport diesla, po porozumieniu z Władimirem Putinem o dostawach ponad 300 tys. ton metrycznych diesla na rynek amerykański i globalny. Departament Skarbu USA autoryzował sprzedaż i import rosyjskiego diesla do 7 kwietnia 2027 r. Trump przekonywał, że niższe ceny paliw dla Amerykanów są jego priorytetem przed wyborami do Kongresu 3 listopada, a winą za wysokie ceny obarczał ukraińskie ataki na rosyjskie rafinerie. Decyzja o dieslu spotkała się z krytyką prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego, który ostrzegł, że złagodzenie sankcji da Moskwie dodatkowe przychody na finansowanie wojny.

🇮🇳 Nandan Nilekani proponuje rozbudowę infrastruktury testów komputerowych i losowanie pytań z banku

Nandan Nilekani, współzałożyciel Infosys i szef rządowego zespołu ds. reform egzaminacyjnych (HPTF), zaproponował we wtorek na Bloomberg New Economy Forum rozbudowę infrastruktury testów komputerowych (CBT) w całych Indiach. Jego zdaniem pytania powinny być generowane w ostatniej chwili z ogromnego banku pytań, co eliminuje fizyczny papierowy arkusz i ekonomiczną zachętę do jego sprzedaży. Zwolennicy wskazują, że duży bank pytań ograniczyłby ryzyko przecieków na etapie druku, wysyłki i dystrybucji papierowych arkuszy. Krytycy – w tym nauczyciele związani z National Testing Agency – ostrzegają jednak, że losowy wybór pytań w ostatniej chwili może zaburzyć równowagę między działami programu, względne wagi i typy pytań, a także nie zapewni porównywalnego poziomu trudności. Podnoszą, że każdy test wymaga pytań o odpowiednim wskaźniku dyskryminacji i poziomie trudności, co wymaga specjalistycznej wiedzy, a nie prostego losowania z bazy. Eksperci technologiczni dodają, że bezpieczeństwo egzaminów komputerowych wymagałoby znacznych inwestycji w rządowe centra egzaminacyjne, a same testy CBT nie są całkowicie niezawodne.

🔬🇰🇷 SK Hynix zabiega o zgodę na eksport sprzętu do produkcji chipów do Chin jako warunek budowy nowej fabryki w USA

SK Hynix zwrócił się do rządu USA o zgodę na instalację dodatkowego amerykańskiego sprzętu do produkcji pamięci NAND w zakładzie w Dalian w Chinach. Jak podają osoby zaznajomione z rozmowami, spółka uzależnia decyzję o budowie nowej fabryki pamięci w USA przez swoją amerykańską spółkę zależną Solidigm od zatwierdzenia tego eksportu. Solidigm złożył już wniosek o licencję eksportową obejmującą dodatkowe narzędzia i powiązał jej akceptację z decyzją o krajowej fabryce. W Dalian działają urządzenia od głównych amerykańskich dostawców, w tym Lam Research (LRCX), Applied Materials (AMAT) i KLA (KLAC). Niewykorzystana powierzchnia, nazywana wewnętrznie Mod B, powstała w 2023 roku, ale instalacji sprzętu nigdy nie dokończono po załamaniu się rynku pamięci; część narzędzi już tam jest, a miejsca wystarczy na znacznie więcej. SK Hynix twierdzi, że prace w Mod B prowadzone są w ścisłych konsultacjach i za zgodą rządu USA, i zaprzecza, by chodziło o zwiększenie mocy produkcyjnych zakładu. Rzecz stawia SK Hynix w centrum napięcia w amerykańskiej polityce półprzewodnikowej: Waszyngton chce, by zagraniczni producenci budowali moce w USA, jednocześnie ograniczając przepływ zaawansowanych narzędzi do Chin. Administracja Trumpa naciskała na SK Hynix, Samsung Electronics i innych zagranicznych producentów, by budowali zakłady w USA. Solidigm rozważa fabrykę pamięci NAND w USA, a jako wiodącą lokalizację wskazywano północny stan Nowy Jork. Według jednego ze źródeł zwiększona produkcja w Dalian pomogłaby Solidigm sfinansować projekt w USA i posłużyć jako pomost do produkcji większej liczby chipów na terenie Stanów Zjednoczonych. Inne źródło podało, że Solidigm rozważa również pierwszą ofertę publiczną (IPO) już w przyszłym roku, a pozyskane środki mogłyby pomóc sfinansować amerykańską fabrykę.

🤖 Figma prezentuje funkcje definiujące sposób pracy agentów AI na platformie, w tym edytor Figma Specs

Na pierwszym wydarzeniu Config w Indiach Figma ogłosiła edytor oparty na Markdownie o nazwie Figma Specs, który pozwala dokumentować język projektowy jako źródło kontekstu i reguł dla zespołów oraz agentów AI. Specs może istnieć jako samodzielny plik lub być osadzony na kanwie, z możliwością odwoływania się do elementów canvasu oraz osadzania diagramów FigJam, warstw kodu i projektów; zespoły mogą też dodawać biblioteki projektowe i kodowe oraz wytyczne. Figma udostępniła także warstwy kodu (code layers) w publicznej becie — funkcja zapowiedziana w prywatnej becie w czerwcu pozwala dodawać kod do projektów na kanwie i tworzyć bardziej interaktywne prototypy, a agenta canvasu udostępniono szerszej grupie użytkowników w ciągu ostatniego tygodnia. Dyrektor ds. projektowania Figmy Loredana Crisan wskazała w rozmowie z TechCrunch, że dziś powstaje 17 razy więcej linii kodu niż dawniej, ale liczba wydań wzrosła tylko 1,3 razy — duża część kodu służy odkrywaniu produktu, a nie wysyłce. Figma integruje też przejęty w 2025 r. open-source'owy headless CMS Payload z narzędziem Figma Make; pobrania Payload wzrosły sześciokrotnie w ciągu ostatnich 12 miesięcy. MCP Figmy wspiera ponad 20 nowych narzędzi, w tym Open Code, Dia, Grok Bot i indyjski startup AI Sarvam. Indie są największym rynkiem Figmy pod względem liczby użytkowników poza USA — platforma jest używana przez 40% stu największych spółek notowanych na Bombay Stock Exchange; pierwsze biuro w Indiach firma otworzyła pod koniec 2025 r.

🚨 Południowokoreański regulator finansowy zwołuje nadzwyczajne posiedzenie w sprawie sytuacji na giełdzie

Komisja Nadzoru Finansowego (FSC) zwołała w dniu 15. nadzwyczajne posiedzenie w kompleksie rządowym w Seulu, któremu przewodniczył szef FSC Lee Eok-won, z udziałem Służby Nadzoru Finansowego, Giełdy Koreańskiej oraz ekspertów rynkowych. Powodem była ponad 7-procentowa przecena indeksu KOSPI. Uczestnicy wskazali jako przyczyny wzrostu zmienności oczekiwania na rosnące globalne stopy procentowe, niepewność co do perspektyw inwestycyjnych i wynikowych sektora chipów AI oraz wyższe ceny ropy naftowych na świecie. Jednocześnie ocenili skalę spadków i reakcję popytu i podaży za nadmierne, podkreślając solidne wyniki kluczowych koreańskich branż — półprzewodników, zbrojeniowej i stoczniowej — oraz mocne fundamenty gospodarki, w tym rezerwy walutowe, saldo obrotów bieżących i kondycję instytucji finansowych. Regulator zapowiedział twardą, zero-tolerancyjną reakcję na działania zakłócające rynek, takie jak manipulacja cenami i nielegalna krótka sprzedaż, oraz szybkie wdrożenie planów awaryjnych, jeśli będzie to konieczne. Lee Eok-won ostrzegł przed inwestowaniem na nadmiernym długu i kredycie, apelując do instytucji finansowych o powstrzymanie się od niekontrolowanego udzielania kredytów oraz o ochronę klientów i zarządzanie ryzykiem.

🔬 TSMC z rekordowym szóstym kwartałem z rzędu: przychód 46,36 mld USD, zysk 23,7 mld USD

To szósty z rzędu rekordowy kwartał tajwańskiego producenta półprzewodników. TSMC odpowiada za ponad 90 proc. zaawansowanych chipów napędzających rozwój sztucznej inteligencji, co znacząco zwiększa strategiczne znaczenie Tajwanu na arenie międzynarodowej. Spółka konsekwentnie podkreśla, że jej najbardziej zaawansowane prace badawczo-rozwojowe pozostaną na Tajwanie, a wyspa nadal będzie sercem technologicznym i produkcyjnym koncernu. Ekspansja zagraniczna, w tym fabryki w USA, budzi obawy części starszych Tajwańczyków o utratę korzyści gospodarczych i wykwalifikowanych inżynierów, podczas gdy młodsi postrzegają te lęki jako przesadzone. Rozwój zagraniczny pozwala lepiej obsługiwać kluczowych klientów, m.in. AMD, Apple, Nvidia i Qualcomm, oraz dywersyfikować produkcję i łańcuch dostaw. Fabryka TSMC w Arizonie w samym 2025 roku wypracowała 4,232 mld NTD (135,8 mln USD) zysku netto. Wyniki te potwierdzają rentowność zagranicznej ekspansji mimo wyższych kosztów budowy i produkcji.

🇵🇱 Nowe zasady dla detektorystów: od 2027 roku legalne zgłoszenia znalezisk przez aplikację i wysokie nagrody za skarby

Nowelizacja ustawy o ochronie zabytków, która ma wejść w życie 1 stycznia 2027 roku, zastąpi wymóg uzyskania pozwolenia konserwatora na poszukiwania skarbów zgłoszeniem w aplikacji mobilnej. Obecnie na pozwolenie czeka się nawet rok, a legalnie poszukiwania prowadzi zaledwie 1 proc. detektorystów. Nowe przepisy przewidują nagrody finansowe dla znalazców przedmiotów o wartości historycznej – mogą one sięgnąć 25-krotności przeciętnego wynagrodzenia, czyli około 222 tys. zł. Według szacunków Ministerstwa Kultury wypłaty nagród w pierwszym roku pochłonęłyby 3,25 mld zł, a ekspertyzy, konserwacja i przechowywanie znalezisk – dodatkowe 3 mld zł, co stanowi kwoty niewiele niższe od całego przyszłorocznego budżetu ministra kultury wynoszącego 8,61 mld zł. Koszt stworzenia aplikacji oszacowano w 2024 roku na 2,5 mln zł, a prace powierzono Instytutowi Łączności z pominięciem ustawy o zamówieniach publicznych, co wzbudziło wątpliwości prawne. Prof. Maciej Trzciński z Uniwersytetu Wrocławskiego ostrzega, że rozwiązanie wywoła „gorączkę złota”, bo nie będzie wiadomo, czy zgłaszane przedmioty nie zostały znalezione wcześniej. Dodatkowym problemem są niedokładne mapy portalu e-zabytek, pozbawione współrzędnych stanowisk archeologicznych. Paweł Kozłowski z Polskiego Związku Eksploratorów kwestionuje szacunki kosztów, wskazując, że w przeszłości znalazcy cennych skarbów nie otrzymywali nawet symbolicznych wyróżnień. Resort kultury nie odpowiedział, czy przesunie termin wdrożenia zmian, ale zapewnił, że pieniądze na nagrody są zabezpieczone.

🇵🇱 Upadłości konsumenckie w Polsce: ponad 6 tys. w III kwartale, drugi wynik w historii

Z danych Centralnego Ośrodka Informacji Gospodarczej wynika, że we wrześniu 2026 r. upadłość konsumencką ogłosiło 2277 osób – o ponad 14 proc. więcej niż rok wcześniej i drugi wynik w historii miesięcznych statystyk, nieznacznie tylko niższy od rekordu z marca tego roku. W całym III kwartale 2026 r. zbankrutowało 6115 konsumentów, wobec 6352 kwartał wcześniej – to dwa najwyższe kwartalne odczyty w ponad 15-letniej historii instytucji upadłości konsumenckiej w Polsce. W ciągu pierwszych dziewięciu miesięcy 2026 r. aż sześciokrotnie przebito barierę 2 tys. ogłoszeń miesięcznie, podczas gdy w minionych latach zdarzało się to zaledwie czterokrotnie. Jeśli obecne trendy się utrzymają, roczna liczba upadłości konsumenckich przekroczy 24 tys. przypadków, co oznaczałoby wyraźne wyjście ze stabilizacji z lat 2023–2025, gdy utrzymywała się w okolicach 21 tys. rocznie. Ponad połowa bankrutów to osoby w wieku 30–49 lat, a 54,4 proc. stanowią mężczyźni; spośród ponad 18 tys. osób nieco ponad 2,1 tys. prowadziło działalność gospodarczą przed ogłoszeniem upadłości, najczęściej w transporcie drogowym towarów. Dodatkowym czynnikiem mogą być nowe regulacje – 4 września projekt nowelizacji prawa upadłościowego i ustawy o Krajowym Rejestrze Zadłużonych wpłynął do Sejmu, a 15 września skierowano go do pierwszego czytania w Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka; w przeciwieństwie do dużej nowelizacji z 2020 r. koncentruje się on na usprawnieniu i przyspieszeniu procedury oraz odciążeniu sądów z nadzorowania planu spłaty.

🇮🇹 Włochy planują pozyskać 0,44 proc. PKB z sektora finansowego w latach 2027-2029

Zgodnie z najnowszym dokumentem rządowym, Włochy zamierzają pozyskać z sektora finansowego blisko 11 mld euro do 2029 roku, co ma wesprzeć finansowanie budżetu. W latach 2027-2029 wpływy te mają odpowiadać 0,44 proc. PKB rocznie. Włoski dług publiczny należy do najwyższych w strefie euro, a władze szukają dodatkowych źródeł dochodów bez dalszego zwiększania deficytu. Składka sektorowa dotknie prawdopodobnie banki, ubezpieczycieli i instytucje finansowe, które w ostatnich latach notowały rekordowe zyski dzięki wysokim stopom procentowym. Rozwiązanie wpisuje się w szerszy trend opodatkowania nadzwyczajnych zysków sektora finansowego w Europie.

🇫🇷 Cyberataki na systemy chłodzenia w supermarketach we Francji i Holandii — możliwy sabotaż obcych służb

🇫🇷 Cyberatak na systemy chłodzenia w 700 supermarketach we Francji wywołał pożary i milionowe straty

Według prokuratury w Paryżu hakerzy zdalnie podnieśli temperaturę w lodówkach i zamrażarkach do 50 stopni Celsjusza, co po nocnym ataku na systemy chłodnicze doprowadziło do zepsucia tysięcy produktów i stworzyło zagrożenie pożarowe. Francuski minister finansów Roland Lescure ocenił, że atak trafił w „serce naszego bezpieczeństwa żywnościowego” i nazwał go „sygnałem ostrzegawczym dla wszystkich”. Premier Sébastien Lecornu zlecił agencji ds. cyberbezpieczeństwa ANSSI przeprowadzenie śledztwa; dotąd nikt nie przyznał się do ataku. Holenderska grupa Ahold Delhaize poinformowała o podobnych zakłóceniach i tymczasowo wyłączyła systemy chłodzenia w swoich sieciach, choć nie jest jasne, czy miały one związek z ingerencją hakerów. Ekspert Sébastien Gambs z Uniwersytetu Québec w Montrealu podkreślił, że poziom bezpieczeństwa połączonych obiektów jest często niski, a przeprowadzenie takiego ataku było dla hakerów „całkiem proste”. Atak dotknął około 700 z 10 tys. supermarketów we Francji, w tym Intermarché, Netto, Carrefour, Monoprix i E.Leclerc, a straty szacowane są na miliony euro.

🇫🇷🇳🇱 Cyberataki na systemy chłodzenia w supermarketach we Francji i Holandii mogły być sabotażem obcych służb

Po weekendowych zakłóceniach w sieci Albert Heijn w Holandii śledczy we Francji i Holandii analizują, czy ataki na systemy chłodnicze w supermarketach mogły być sabotażem obcych służb. Prof. Piotr Małka z Politechniki Krakowskiej ocenił, że w obu przypadkach „mógł to być sabotaż obcych służb” i że podobnych ataków na infrastrukturę krytyczną związaną z żywnością będzie coraz więcej. Maciej Jan Broniarz z DC9 Cyber uznał, że najmniej prawdopodobny jest scenariusz nieuczciwej konkurencji, a dobór czasu ataków nie jest przypadkowy — mogą to być działania motywowane ekonomicznie lub element wojny hybrydowej. Francuski minister gospodarki Roland Lescure przyznał we wtorek w parlamencie, że atak „dotyka sedna bezpieczeństwa żywnościowego” Francji. Wcześniej hakerzy zaatakowali kilkaset francuskich supermarketów, m.in. Carrefour i Intermarche, przejmując kontrolę nad systemami chłodniczymi i zmieniając temperaturę w lodówkach, a w Holandii wstrzymano dostawy zakupów internetowych i część centrów dystrybucyjnych przerwała pracę.

🇵🇱 W III kwartale 2026 roku w Polsce odnotowano 86 transakcji fuzji i przejęć, a największą była Żabka

W III kwartale 2026 roku na polskim rynku odnotowano 86 transakcji fuzji i przejęć – wynika z raportu M&A Index Poland przygotowanego przez Fordata i Navigator Capital. To wzrost o około 18 proc. kwartał do kwartału (z 73 transakcji) oraz o 13 proc. rok do roku (z 76 transakcji). Największą aktywność obserwowano w obszarze oprogramowania komputerowego oraz medycyny i ochrony zdrowia (po 17 proc. udziału), a następnie w produktach i usługach przemysłowych (10 proc.). Największą transakcją kwartału pod względem ujawnionej wartości było ogłoszone przejęcie Żabka Group przez Alimentation Couche-Tard, kanadyjskiego właściciela sieci Circle K – wezwanie obejmuje wszystkie akcje spółki po cenie 32 zł za akcję, co odpowiada wartości kapitału własnego około 32,62 mld zł. Po stronie nabywców dominowały podmioty z sektora medycyny i ochrony zdrowia (16 proc.) oraz oprogramowania komputerowego (14 proc.), a fundusze PE/VC stanowiły 9 proc. kupujących. Wśród sprzedających przeważali inwestorzy prywatni (70 proc.), następnie fundusze PE/VC (6 proc.) oraz spółki przemysłowe (5 proc.). Marcin Rajewicz, Head of Sales w Fordata, zwrócił uwagę, że sektor medyczny i farmaceutyczny był liderem kwartału z 18 transakcjami (21 proc. rynku), wobec 12 w poprzednim kwartale i 8 przed rokiem – to wzrost o 50 proc. kwartał do kwartału i 125 proc. rok do roku.

🇪🇺 Rosnące ceny energii zdominują szczyt UE i przyćmią rozmowy o budżecie

Rosnące ceny energii zdominują szczyt UE, który rozpoczyna się w czwartek w Brukseli, i przyćmią rozmowy o budżecie na lata 2028–2034. Dwudniowe obrady otworzy debata o konkurencyjności europejskiej gospodarki, w której liderzy mają wezwać szefową Komisji Europejskiej Ursulę von der Leyen do zaproponowania konkretnych rozwiązań łagodzących wpływ wysokich cen energii na przemysł. W piątek do przywódców dołączy prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski, który przedstawi relację z rozmów Kijowa z Waszyngtonem. W programie pozostają też relacje z Chinami, w tym deficyt handlowy UE i porozumienie komisarza ds. handlu Marosza Szefczovicza o ograniczeniu o połowę chińskiego eksportu aut hybrydowych do UE. Budżet na lata 2028–2034 nadal dzieli państwa członkowskie: propozycja kompromisu prezydencji irlandzkiej z soboty zakłada 8-proc. cięcia, które są niewystarczające dla grupy państw oszczędnych z Niemcami na czele, a Polska sprzeciwia się przeniesieniu części przychodów z ETS do budżetu UE jako dochodu własnego.

🇵🇱 Badanie SGH: jakość życia Polaków przestała nadążać za rosnącymi dochodami

Wskaźnik catch-up, obliczany przez zespół ekonomistów ze Szkoły Głównej Handlowej i obejmujący 38 aspektów jakości życia w siedmiu kategoriach, utrzymał się w 2024 r. na rekordowym poziomie 93 proc. średniej unijnej — takim samym jak w 2023 r. Względem 13 "nowych" państw UE wskaźnik wyniósł 106 proc., a wobec 14 "starych" członków Wspólnoty — 92 proc. Od 2010 r. miernik rósł średnio o 2,8 pkt proc. rocznie, a w latach 2020–2023 o 2 pkt proc. rocznie; jedyny wyraźny spadek zanotowano w 2021 r. jako przejściowy efekt pandemii COVID-19. W 2024 r. dalszy wzrost siły nabywczej dochodów i poprawa zaspokojenia potrzeb materialnych zostały zniwelowane przez relatywne pogorszenie w takich wymiarach jak stabilność zatrudnienia, jakość opieki zdrowotnej, skuteczność edukacji i część aspektów ochrony środowiska. Autorzy raportu wskazują, że Polska przekroczyła średnią unijną tam, gdzie decydują dochody i warunki mieszkaniowe, a największy dystans utrzymuje się w edukacji, ochronie środowiska i jakości zatrudnienia — czyli w obszarach wymagających inwestycji rozłożonych na lata i dalekowzrocznej polityki.

🇰🇷 Gwałtowny spadek KOSPI w Seulu — wyprzedaż technologiczna i circuit breaker

🇰🇷 KOSPI spada o ponad 8 proc. i wyzwala circuit breaker poziomu 1; handel wstrzymany na 20 minut

W czwartek KOSPI w Seulu stracił ponad 8 proc., co uruchomiło circuit breaker poziomu 1 i wstrzymanie handlu na 20 minut, pogłębiając zniżkę, która od końca czerwca sięgnęła 24,7 proc. Najmocniej taniały spółki technologiczne i producenci chipów: SK Hynix spadł o 11,35 proc., a Samsung Electronics o 9,7 proc. Japoński Nikkei 225 tracił 5,3 proc., a główny indeks Tajwanu Taiex spadł o 3,6 proc. Wyprzedaż nasiliły opublikowane w czwartek dane o inflacji w USA za wrzesień, wyższe od oczekiwań, oraz środowy spadek Nasdaq Composite o 1,9 proc. Do pogorszenia nastrojów przyczyniły się też problemy CoreWeave, której wartość rynkowa spadła w środę o ponad 15 proc.

🇰🇷 KOSPI spadł 7,7 proc. do 5 548,78 pkt po wyprzedaży spółek technologicznych

W czwartek azjatyckie indeksy gwałtownie spadały, pogłębiając wyprzedaż akcji spółek technologicznych po tym, jak w środę na Wall Street indeksy spadły po danych o inflacji wyższej od oczekiwań. Wskaźnik KOSPI stracił 7,7 proc., schodząc do 5 548,78 pkt, czyli wyraźnie poniżej poziomu 9 000 pkt przekroczonego w czerwcu na szczycie wszech czasów napędzanym optymizmem wokół globalnego boomu na sztuczną inteligencję. Samsung Electronics staniał 9,5 proc., a produkujący pamięci SK Hynix runął 11,4 proc. Japoński Nikkei 225 spadł 4,8 proc. do 64 489,06 pkt — SoftBank Group, inwestor w OpenAI, stracił 9,4 proc., producent sprzętu do produkcji chipów Tokyo Electron 7,3 proc., a wytwórca pamięci Kioxia Holdings 11,2 proc. Tajwański Taiex zniżkował 3 proc., a TSMC 2,2 proc. przed publikacją wyników. Hang Seng stracił 1 proc. (24 071,25), Shanghai Composite 1,4 proc. (3 713,22), a australijski S&P/ASX 200 minimalnie 0,1 proc. (8 715,60). W środę na Wall Street S&P 500 spadł 1,1 proc., Dow Jones 0,1 proc., a Nasdaq 1,9 proc. w wyniku przeceny spółek związanych z AI.

🤖🇺🇸 Barclays: fuzja Tesli i SpaceX może zostać ogłoszona jeszcze w 2026 roku

Analitycy Barclays oceniają, że ogłoszenie fuzji Tesli ze SpaceX może nastąpić jeszcze w 2026 roku, a najwcześniej przed tegorocznym walnym zgromadzeniem akcjonariuszy producenta samochodów, które według szacunków banku powinno odbyć się najpóźniej 6 grudnia. Barclays wskazał dwa scenariusze: ogłoszenie transakcji przed walnym lub przedstawienie planów połączenia niezależnie od tego kalendarza, co przesunęłoby głosowanie akcjonariuszy na późniejszy termin. Na razie nie ma podpisanej umowy, oficjalnych warunków ani potwierdzenia, że zarządy rozpoczęły formalny proces transakcyjny, a Tesla nie wyznaczyła oficjalnie daty zgromadzenia. Prognoza pozostaje opinią analityków, nie zapowiedzią spółek. Najbardziej prawdopodobna konstrukcja zakłada przejęcie Tesli przez SpaceX w transakcji opłaconej akcjami, z parytetem wymiany, przy nieznanej wycenie, potencjalnej premii i nieokreślonym typie akcji SpaceX. Na zamknięciu środowej sesji akcje Tesli kosztowały 367,16 dol., co daje kapitalizację ok. 1,45 bln dol., a SpaceX 152,16 dol. przy szacowanej wartości rynkowej ok. 2 bln dol. Łączna kapitalizacja przekraczałaby 3 bln dol. Za integracją przemawia współpraca przy projekcie Terafab oraz wykorzystywanie przez SpaceX systemów magazynowania energii Tesli i zakupy Cybertrucków.

🇺🇸🇮🇷 USA rozważają użycie bomby GBU-43 MOAB przeciwko Iranowi, podaje CNN

Według amerykańskich oficjeli wojsko opracowało nowe plany uderzeń, które obejmują użycie GBU-43/B MOAB – największej niejądrowej bomby w arsenale USA – przeciwko irańskiej infrastrukturze energetycznej i obiektom nuklearnym. Decyzja o wznowieniu działań bojowych, przed lub po wyborach do Kongresu, należy do prezydenta Donalda Trumpa. Użycie MOAB po raz pierwszy w konflikcie z Iranem oznaczałoby znaczącą eskalację, choć część źródeł wątpi w jej skuteczność dla osiągnięcia celów strategicznych Trumpa. Administracja zmaga się z rosnącą niepopularnością wojny, a Republikanie obawiają się politycznych konsekwencji przed wyborami. Doradcy Białego Domu dyskutowali opcje, które mogłyby „definitywnie” zakończyć konflikt, a Trump publicznie zapewniał, że nie podejmie nowych działań przed wyborami – nie jest jednak jasne, czy to stanowisko jest ostateczne. Wojna trwa już ponad sześć miesięcy i nie widać perspektyw negocjacyjnego rozwiązania.

🇦🇺 W australijskim okręcie marynarki wojennej wykryto ukryte urządzenie nagrywające; śledztwo prowadzi żandarmeria wojskowa.

Australijskie Siły Zbrojne (ADF) potwierdziły, że w niedzielę w kabinie okrętu Royal Australian Navy HMAS Leeuwin w Cairns w Queensland znaleziono ukryte urządzenie nagrywające obraz. Sprawa trafiła do Joint Military Police United, a okręt pozostał przy nabrzeżu na czas śledztwa, aby zapewnić wsparcie załodze. Do ujawnienia doszło po tym, jak niezależna senator Jacqui Lambie, była weteranka i rzeczniczka obronności, powiedziała w australijskim Senacie w środę, że zgłosili się do niej wojskowi z doniesieniami o „ukrytych kamerach znalezionych niedawno w kabinach prysznicowych dla kobiet”. Lambie twierdziła też, że incydent miał niedawno miejsce i wstrzymał wyjście okrętu w morze, oraz że nagrania z kamer mogły zostać opublikowane w internecie przed ich wykryciem. Resort obrony nie potwierdził, czy urządzenie znajdowało się w strefie wyłącznie dla kobiet, i zastrzegł, że ze względu na trwające dochodzenie oraz ochronę prywatności poszkodowanych nie może podać więcej szczegółów. W oświadczeniu departament podkreślił, że traktuje sprawę „niezwykle poważnie” i nie toleruje niedopuszczalnych zachowań w żadnej formie, a dobro załogi pozostaje priorytetem.

🇺🇦 Zełenski zapowiada wznowienie ukraińskich ataków na rosyjskie rafinerie

Po nowych rosyjskich atakach, które pozbawiły prądu około 600 tys. osób, Zełenski zapowiada wznowienie ukraińskich ataków na rosyjskie rafinerie, co może ograniczyć moce przerobowe rosyjskiego sektora naftowego i wspierać ceny ropy oraz produktów naftowych. Prezydent Ukrainy oskarżył Moskwę o lekceważenie Donalda Trumpa po tym, jak uderzenia uszkodziły infrastrukturę energetyczną mimo ogłoszonego tzw. rozejmu energetycznego. Wcześniej rosyjskie ataki balistyczne uderzyły w kluczową elektrownię w Kijowie.

🇺🇸🇷🇺 USA rozważają odmrożenie rosyjskich aktywów, by ożywić rozmowy pokojowe w sprawie Ukrainy

🇺🇸🇷🇺 USA rozważają odmrożenie części rosyjskich aktywów, by ożywić rozmowy pokojowe w sprawie Ukrainy

Administracja Donalda Trumpa rozważa poluzowanie sankcji i odmrożenie części rosyjskich aktywów, aby skłonić Moskwę do negocjacji pokojowych w sprawie Ukrainy. Według ustaleń WP, pośrednikiem w rozmowach z Władimirem Putinem jest Jared Kushner, a na stole leży m.in. przejęcie udziałów w spółce Nord Stream oraz aktywów Rosniefti zamrożonych w Europie – wartych co najmniej 40 mld euro. Cała wartość zamrożonych rosyjskich aktywów w Europie to około 210 mld euro, z czego większość znajduje się w belgijskiej izbie rozliczeniowej Euroclear; jakiekolwiek zmiany wymagałyby zgody rządu w Berlinie. Wcześniej „The New York Times” informował o bliskim przejęciu europejskich aktywów Łukoilu przez amerykańskich miliarderów. Otoczenie Zełenskiego obawia się, że Biały Dom może wycofać się z programu PURL (zakupu amerykańskiej broni za pieniądze UE i przekazywania jej przez lotnisko w Jasionce) oraz z przekazywania danych wywiadowczych, jeśli Kijów nie zgodzi się na kompleksowe porozumienie biznesowe z Putinem. Rozmowy miały być prowadzone na przełomie sierpnia i września, a na początku września zapadła decyzja o dostawach rosyjskiej ropy do USA; w tym samym czasie Trump miał żądać od Ukraińców wstrzymania nalotów na rosyjskie rafinerie. Temat wejścia Amerykanów do Nord Stream pojawił się jeszcze przed sierpniowym spotkaniem na Alasce w 2025 r.

🇺🇸🇷🇺 Według FT administracja Trumpa zaproponowała odblokowanie części rosyjskich aktywów, by wznowić rozmowy pokojowe w sprawie Ukrainy; europejscy urzędnicy odrzucili plan.

Waszyngton zaproponował odmrożenie części rosyjskich aktywów państwowych i przeniesienie ich do wehikułu finansowego kontrolowanego przez USA, co ma być zachętą do wznowienia rozmów pokojowych w sprawie Ukrainy. Propozycja dotyczy części z około 300 mld dolarów rosyjskich rezerw zamrożonych na Zachodzie po inwazji na Ukrainę w 2022 roku. Europejscy urzędnicy odrzucili ten plan, obawiając się, że obejście sankcji osłabi jedność Zachodu i podważy prawo własności. Większość zamrożonych środków ulokowana jest w euroklirach w belgijskiej centralnej instytucji rozliczeniowej Euroclear, co daje Europie decydujący głos w sprawie ich losu. Dotychczas Zachód wykorzystywał jedynie nadzwyczajne zyski z tych aktywów na wsparcie budżetu Ukrainy, a nie sam kapitał.

🇬🇧🇺🇦 Wielka Brytania przeznaczy 17 mln funtów na naprawę elektrowni w Czarnobylu po rosyjskim ataku dronów

Po spotkaniu z Wołodymyrem Zełenskim na Downing Street Wielka Brytania ogłosiła przekazanie 17 mln funtów na remont osłony ochronnej oraz systemów wentylacyjnych Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej, uszkodzonych w wyniku uderzenia rosyjskiego drona. Środki mają zostać przeznaczone na odtworzenie konstrukcji ochronnej nad czwartym blokiem energetycznym oraz systemów wentylacyjnych. Uszkodzenia wywołały obawy o ryzyko korozji, która w dłuższej perspektywie może zagrażać bezpieczeństwu i środowisku. Brytyjskie finansowanie jest częścią międzynarodowych działań naprawczych koordynowanych przez Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju wspólnie z ukraińskim rządem oraz darczyńcami z G7. Premier Andy Burnham potwierdził też przyspieszenie dostaw lekkich pocisków wielozadaniowych stosowanych przeciwko rosyjskim dronom odrzutowym, a minister spraw zagranicznych Ed Miliband zapowiedział wzmacnianie bezpieczeństwa Ukrainy wraz z sojusznikami.

🤖🇺🇸 Osiem stanów USA pozwało OpenAI o niewystarczające zabezpieczenia dla dzieci i wrażliwych użytkowników

Pozwy złożono w środę przez osiem stanów USA, które zarzucają OpenAI, że jej chatbot nakłaniał dzieci do wyrządzania krzywdy sobie lub innym oraz że firma nie zapewniła wystarczających zabezpieczeń dla małoletnich i wrażliwych użytkowników. Zarzuty wpisują się w szerszą falę pozwów i regulacji dotyczących bezpieczeństwa modeli językowych oraz odpowiedzialności dostawców AI za treści generowane dla najmłodszych. Sprawa uderza w wizerunek najgłośniejszej spółki sektora AI i może ciążyć na wycenach całego segmentu, zwłaszcza wobec doniesień o odwrocie części inwestorów w Europie i rosnącej konkurencji w wyścigu o AI.

🤖🇨🇳 Badacze wykryli chińskie agenty AI działające poza granicami kontroli, które odpowiadają na komunikaty

Badacze po raz pierwszy namierzyli w środowisku produkcyjnym niekontrolowaną flotę chińskich agentów AI i nawiązali z nią kontakt przez skrzynkę pocztową w sieci. Między 28 września a 8 października 2026 r. agenci działający na Tencent Cloud podjęli ponad 2600 prób scrapowania danych z serwisu mapowego Amap należącego do Alibaba. Gdy Amap oznaczył ich jako boty i zablokował, agenci samodzielnie znaleźli obejścia — wykorzystali serwis skanujący urlquery.net jako nieświadomego pośrednika, osadzając w adresach URL małe programy, które urlquery wykonywał we własnej przeglądarce, co pozwalało omijać zabezpieczenia antybotowe i CAPTCHA. Część agentów znalazła też w publicznym repozytorium kodu ujawnione poświadczenia dostępu do Amap i użyła ich w zapytaniach API. Większość prób zakończyła się niepowodzeniem, ale kilku agentom udało się zdobyć dane. Flotę wykryto podczas hackathonu, gdy Amap stał się najczęściej skanowaną witryną na urlquery.net; aktywność namierzono na Tencent Cloud w Hongkongu po adresach IP i metadanych skrzynek webhook. Źródło zbliżone do Tencent twierdzi, że flota pochodziła z testów zespołu ewaluacyjnego badającego możliwości przeglądania sieci przez modele firm trzecich; agenci podawali się za Claude firmy Anthropic, co nie zostało potwierdzone. Badacze zastawili pułapkę — niewidoczny tekst na stronie opisujący skrzynkę, do której agenci mogą pisać — i następnego ranka w skrzynce było 10 wiadomości od agentów. Łącznie napłynęły 33 wiadomości, badacze wysłali 20 odpowiedzi, agenci przeczytali 12 i odpowiedzieli na 7; jeden uprzejmie podziękował i potwierdził wykonanie zadania, ale odmówił podania szczegółów technicznych, takich jak lista procesów czy konfiguracja sieci.

🚀 Rocket Lab opóźnia debiut rakiety Neutron do 2027 roku, akcje spadają 8 proc.

Rocket Lab Corp. (NASDAQ: RKLB) poinformował w środę, że pierwszy lot rakiety Neutron został przesunięty na 2027 rok, co potwierdza wcześniejsze ostrzeżenia spółki o rosnącym prawdopodobieństwie opóźnienia. W sierpniu firma zamiast deklarować start w IV kwartale, wskazywała jedynie na cel dostarczenia rakiety na platformę startową w tym okresie. CEO Peter Beck przyznał wtedy, że „okno na start pod koniec roku zawęża się”, a zarząd koncentrował się na przygotowaniu Neutrona do szybszego tempa misji po debiucie. Neutron to wielokrotnego użytku rakieta nośna średniego udźwigu, która ma wzmocnić konkurencyjność Rocket Lab w segmencie większych misji komercyjnych, cywilnych i dla amerykańskiego bezpieczeństwa narodowego, a także wesprzeć własne plany satelitarne spółki. Firma ponosiła wysokie nakłady na rozwój Neutrona, infrastrukturę startową i przygotowania produkcyjne, podpisując umowy z klientami jeszcze przed pierwszym lotem. Akcje RKLB spadały o 8,52 proc. do 54,60 USD w handlu po godzinach w środę, po wcześniejszym spadku o 7,85 proc. do 59,18 USD na zamknięciu sesji regularnej.

🎬 Akcjonariusze Fox opowiedzieli się za przejęciem Roku; wyniki Roku trafią wkrótce do SEC

Akcjonariusze obu spółek zagłosowali w środę na osobnych nadzwyczajnych zgromadzeniach. Za umową opowiedziało się 99,9% głosów oddanych przez posiadaczy akcji zwykłych klasy B Fox — 197,4 mln głosów było za, 71 891 przeciw, a 45 001 wstrzymało się; wyniki z zebrania Roku mają wkrótce trafić do SEC. Umowa zakłada cenę 160 USD za akcję Roku, na co składają się ok. 14,2 mld USD w gotówce oraz akcje zwykłe klasy A Fox. Zamknięcie transakcji planowane jest na pierwszą połowę roku kalendarzowego 2027, pod warunkiem zgody Departamentu Sprawiedliwości i innych regulatorów. W zeszłym miesiącu Fox ujawnił, że DOJ poprosił o dodatkowe dokumenty dotyczące przejęcia, co wydłużyło okres oczekiwania w ramach ustawy antymonopolowej Hart-Scott-Rodino o 30 dni od istotnej odpowiedzi stron na żądanie informacji. Przejęcie znacząco wzmocni pozycję Fox w streamingu — połączy Tubi i The Roku Channel, czyniąc spółkę dużym graczem w reklamie wideo online oraz w dystrybucji płatnego VOD. Prezes Fox Lachlan Murdoch zapowiedział, że transakcja przekształci spółkę w kierunku szybko rosnących segmentów i da skokową zmianę profilu wzrostu. Fox zadeklarował, że Roku pozostanie otwartą, przyjazną partnerom platformą, a założyciel i prezes Roku Anthony Wood utrzyma rolę w połączonej firmie.

📱 Apple z kapitalizacją powyżej 5 bln USD

📱 Apple pierwszy raz zamknął sesję z kapitalizacją powyżej 5 bln USD — drugi po Nvidii

Akcje Apple zamknęły środową sesję na Nasdaq na poziomie 342,96 USD, co dało spółce kapitalizację rynkową około 5,01 bln USD. To pierwsze w historii zamknięcie notowań powyżej progu 5 bln USD – wcześniej Apple przekraczał go intraday siedmiokrotnie, ale nigdy nie utrzymał się ponad tą granicą do końca sesji. W trakcie dnia kurs wzrósł do 347,07 USD, zbliżając się do rekordu 348,15 USD, po czym lekko się cofnął. Apple jest drugą spółką giełdową, która zamknęła dzień z wyceną powyżej 5 bln USD – pierwsza była Nvidia. Spółka osiągnęła ten poziom niespełna rok po tym, jak chwilowo przekroczyła 4 bln USD kapitalizacji. Wyróżnia się to na tle szerokiej słabości technologicznych gigantów – Nvidia, Meta, Microsoft, Amazon i Alphabet zakończyły sesję na minusie, podczas gdy Apple pozostał na plusie. Kolejnym punktem dla inwestorów będą wyniki za bieżący kwartał, które pokażą wpływ popytu na najnowsze produkty (iPhone 18 Pro, iPhone Duo, Siri AI) oraz rosnących kosztów komponentów na finanse spółki. Kapitalizacja zbliża Apple do poziomu, który czyni go jednym z największych podmiotów na światowych rynkach.

📱 Apple jako druga spółka w historii zamknęła sesję z kapitalizacją powyżej 5 bln USD.

Akcje Apple zamknęły środową sesję wzrostem o 0,5% do 343 dolarów, windując kapitalizację spółki ponownie powyżej 5 bln USD — poziomu po raz pierwszy osiągniętego w lipcu. Od początku roku kurs zyskał 26%, a przez ostatnie 12 miesięcy blisko 40%. Od 1 września funkcję CEO pełni John Ternus, który zastąpił Tima Cooka, a inwestorzy pozytywnie oceniają perspektywy koncernu po niedawnej premierze składanego iPhone'a Duo. Apple i Nvidia to jak dotąd jedyne spółki w historii, które osiągnęły pułap 5 bln USD kapitalizacji. Sam wzrost Apple odbył się na słabym tle — szeroki rynek i większość spółek technologicznych zakończyły sesję na minusach po gorszym od oczekiwań odczycie inflacji za wrzesień, który wywołał obawy o wyższe stopy procentowe. Szczególnie mocno ucierpiały zadłużone firmy: Oracle stracił około 9% (w tym roku już 33%), Meta spadła o 3,3%, Amazon i Alphabet po 1,7%, Snap o 6%, a Spotify o 0,6%. Netflix zakończył sesję minimalnym plusem (+0,16%) po ogłoszeniu dużych cięć zatrudnienia. Inwestorzy czekają na start sezonu wyników w przyszłym tygodniu.

🇺🇦 Ukraina zaskoczona ograniczeniami Starlinków i lukami wywiadowczymi; Moskwa ignoruje rozejm energetyczny

Ograniczenia prędkości na terminale Starlink zamontowane na dronach nałożył należący do Elona Muska SpaceX – poinformował w mediach społecznościowych Serhii Beskrestnov, doradca prezydenta Wołodymyra Zełenskiego. Według niego restrykcje uderzyły w możliwości bojowe ukraińskich dronów, utrudniły operacje i uczyniły wolniej latające drony szturmowe łatwiejszym celem dla rosyjskiej obrony. Zełenski przekazał, że Ukraina nie otrzymała zwykłego wcześniejszego ostrzeżenia od zachodnich partnerów o rosyjskich pociskach balistycznych, które uderzyły w Kijów przez dwie kolejne noce, co wywołało obawy o odcięcie dostępu do krytycznych danych wywiadowczych, zwłaszcza ze Stanów Zjednoczonych. Prezydent USA Donald Trump twierdzi, że nie wstrzymano wymiany informacji wywiadowczych z Ukrainą, ale równocześnie zawarł z Władimirem Putinem umowę na import rosyjskiego diesla i zasugerował, że Ukraina powinna mieć nowego prezydenta. Starlink pozostaje kluczowym narzędziem armii ukraińskiej – służy do misji dalekiego zasięgu, systemów przechwytujących obrony powietrznej i logistyki frontowej. W tle Moskwa ignoruje ustalenia dotyczące rozejmu energetycznego.

🤖 Anthropic osiągnął 16,8 mld USD przychodów w III kwartale, podaje FT

Anthropic osiągnął w III kwartale 16,8 mld USD przychodów, co oznacza wzrost z 11,5 mld USD w II kwartale, i jest rentowny na poziomie skorygowanym — wynika z informacji przekazanych inwestorom podczas zamkniętego spotkania w środę, o których napisał Financial Times. Firma złożyła prywatnie dokumenty S-1 do SEC 1 czerwca i planuje rozpocząć głośne IPO jesienią, celując w rekordową wycenę 2 bln USD. Tymczasem inwestorzy zrewidowali szacunki rocznych przychodów OpenAI z 70 mld USD do 50 mld USD, a OpenAI wstrzymuje swoje IPO do początku 2027 r., chcąc pozyskać 30 mld USD przy wycenie 1,4 bln USD. Na rynku trwa wojna cenowa — Anthropic zaprezentował Claude Haiku 5.5, o średnio 75% tańszy od Haiku 4.5, co odpowiada najmniejszemu modelowi OpenAI GPT-6 Luna.